ابتكار معاونت صدا در شب های حضور بررسی شد رویش رادیو حماسه

به گزارش روابط عمومی معاونت صدا، تمركز بر روایت‌گری موثر، بازتاب حضور میدانی مردم و برجسته‌سازی توانمندی‌های ملی، از جمله ویژگی‌هایی است كه رادیو حماسه را به نمونه‌ای موفق از رسانه در لحظه نیاز تبدیل كرده است. تجربه این رادیو نشان می‌دهد كه در شرایط حساس، سرعت، دقت و همراهی صادقانه با مخاطب می‌تواند رسانه را به مرجعی قابل اعتماد و اثرگذار بدل كند. در چنین فضایی، رادیو حماسه نه‌تنها یك رسانه، بلكه بخشی از كنش اجتماعی و بازتاب‌دهنده اراده جمعی مردم محسوب می‌شود. از این رو پیرامون این موضوع با احمد پهلوانیان، معاون صدا و مسعود كاویانی، مدیر رادیو حماسه گفت‌وگو كردیم. همچنین ابوذر ابراهیم، مدیر روابط عمومی معاونت صدا نیز پیرامون این شبكه رادیویی یادداشت نوشته است.

رادیو حماسه؛ بازتعریف رسانه‌ای هویت ملی در عصر رقابت‌های نوین
احمد پهلوانیان، معاون صدای رسانه‌ملی با اشاره به جایگاه راهبردی رادیو حماسه در فضای رسانه‌ای كشور گفت: رادیو حماسه صرفا یك شبكه رادیویی نیست، بلكه یك جریان فرهنگی-رسانه‌ای است كه تلاش می‌كند در بزنگاه‌های اجتماعی، نقش فعال و اثرگذاری در تقویت انسجام ملی ایفا كند.
وی در پاسخ به این پرسش كه رادیو حماسه در شرایط پیچیده و رقابتی امروز چه مأموریتی برای خود تعریف كرده است، اظهار كرد: در دنیای امروز كه مخاطب با انبوهی از پیام‌ها و روایت‌های متنوع مواجه است، رسانه‌ای موفق خواهد بود كه بتواند روایت معتبر، هویت‌محور و امیدآفرین ارائه دهد.
رادیو حماسه دقیقا با همین رویكرد شكل گرفته و مأموریت خود را تقویت روحیه ملی و بازنمایی وحدت مردم ایران تعریف كرده است.
پهلوانیان افزود: ما در رادیو حماسه تلاش می‌كنیم از قالب‌های سنتی عبور كرده و به سمت روایت‌گری اثرگذار حركت كنیم. پخش سرودها و مداحی‌ها تنها بخشی از كاركرد این رسانه است؛ بخش مهم‌تر، ایجاد یك فضای ذهنی مشترك میان مخاطبان است كه در آن احساس تعلق، همبستگی و اعتماد تقویت شود.
معاون صدا درباره تمایز رادیو حماسه با سایر شبكه‌های رادیویی بیان كرد: وجه تمایز اصلی این شبكه در «كاركرد هویتی» آن است. رادیو حماسه به دنبال سرگرمی صرف نیست، بلكه به دنبال معنا دادن به تجربه زیسته مخاطب در بستر تحولات اجتماعی است. این رسانه تلاش می‌كند با بازخوانی تاریخ، روایت مقاومت و برجسته‌سازی نقاط قوت ملی، نوعی خودآگاهی جمعی ایجاد كند.
پهلوانیان در پاسخ به این سؤال كه برنامه‌های رادیو حماسه چگونه طراحی و تولید می‌شوند، گفت: ما در طراحی برنامه‌ها به سه اصل توجه داریم؛ «محتوای معنادار»، «قالب جذاب» و «زمان‌بندی هوشمند». تركیب این سه عامل باعث می‌شود پیام‌ها نه‌تنها شنیده شوند، بلكه در ذهن مخاطب ماندگار گردند. به همین دلیل، از روایت‌های تاریخی، گفت‌وگوهای تحلیلی و تولیدات تركیبی استفاده می‌كنیم تا مخاطب درگیر محتوا شود.
وی درباره اهمیت زمان پخش برنامه‌ها، به‌ویژه در ساعات 19 تا 24 اظهار كرد: این بازه زمانی، اوج حضور خانوادگی و تمركز مخاطب است. ما از این فرصت برای تقویت حس همدلی و هم‌سرنوشتی استفاده می‌كنیم. در این ساعات، رادیو حماسه به نوعی به «صدای مشترك خانواده‌ها» تبدیل می‌شود و می‌تواند نقش مهمی در همگرایی اجتماعی ایفا كند.
معاون صدا در ادامه به نقش فناوری‌های نوین در توسعه این شبكه اشاره كرد و گفت: آینده رسانه بدون حضور جدی در بسترهای دیجیتال قابل تصور نیست. ما تلاش كرده‌ایم
رادیو حماسه را از یك رسانه صرفا شنیداری به یك تجربه چندسكویی تبدیل كنیم. حضور در فضای آنلاین، اپلیكیشن‌ها و بسترهای تعاملی، به ما این امكان را داده تا ارتباط نزدیك‌تری با مخاطبان برقرار كنیم.
وی تأكید كرد: امروز مخاطب می‌خواهد انتخاب كند، مشاركت داشته باشد و حتی در تولید محتوا نقش ایفا كند. ما نیز در تلاشیم این فضا را فراهم كنیم تا رادیو حماسه به رسانه‌ای تعاملی‌تر تبدیل شود.
پهلوانیان در ادامه با اشاره به اهمیت «مرجعیت رسانه‌ای» در شرایط كنونی افزود: یكی از اهداف كلیدی ما این است كه رادیو حماسه به عنوان یك مرجع قابل اعتماد در حوزه روایت‌های ملی و حماسی شناخته شود. در دورانی كه شایعات و اخبار غیرموثق به سرعت در فضای مجازی منتشر می‌شوند، رسانه‌ای موفق است كه بتواند با ارائه محتوای دقیق، مستند و به‌موقع، اعتماد مخاطب را جلب و حفظ كند.
وی خاطرنشان كرد: برای تحقق این هدف، سراغ تولید محتواهایی رفته‌ایم كه علاوه بر بار احساسی، دارای پشتوانه تحلیلی و تاریخی نیز باشند.
به عبارت دیگر، تلاش كرده‌ایم میان «احساس» و «آگاهی» توازن برقرار كنیم تا مخاطب نه فقط تحت‌تأثیر قرار گیرد، بلكه به درك عمیق‌تری از مسائل نیز برسد.
معاون صدا همچنین درباره نقش نخبگان و كارشناسان در برنامه‌های رادیو حماسه، گفت: استفاده از دیدگاه‌های كارشناسی یكی از محورهای اصلی تولید محتوا در این شبكه است. ما معتقدیم كه گفت‌وگوی تخصصی و تحلیل‌های عمیق می‌تواند به ارتقای سطح آگاهی عمومی كمك كند و مخاطب را از سطح دریافت صرف پیام، به سطح مشاركت فكری ارتقا دهد.
پهلوانیان در ادامه به موضوع «امیدآفرینی» در رسانه اشاره كرد و افزود: یكی از مهم‌ترین كاركردهای رادیو حماسه، ایجاد امید و تقویت نگاه رو به آینده است. ما تلاش می‌كنیم در كنار بازخوانی افتخارات گذشته، به ظرفیت‌ها و فرصت‌های پیش‌رو نیز بپردازیم و روایتی واقع‌بینانه اما امیدواركننده از آینده ارائه دهیم.
وی در بخش دیگری از سخنان خود به اهمیت توجه به تنوع مخاطبان اشاره كرد و گفت: جامعه مخاطبان ما یكدست نیست و شامل گروه‌های مختلف سنی، فرهنگی و اجتماعی می‌شود. بنابراین ما تلاش كرده‌ایم با طراحی برنامه‌های متنوع، نیازها و سلایق مختلف را پوشش دهیم و ارتباط مؤثرتری با اقشار مختلف برقرار كنیم.
پهلوانیان افزود: به‌ویژه توجه به نسل جوان برای ما اهمیت ویژه‌ای دارد. این نسل با رسانه‌های نوین خو گرفته و انتظارات متفاوتی دارد، بنابراین ما نیز باید با زبان و قالبی متناسب با آنها سخن بگوییم. رادیو حماسه یك پروژه مقطعی نیست، بلكه یك مسیر مستمر و رو به رشد است. ما باور داریم كه با اتكا به سرمایه اجتماعی مردم و بهره‌گیری از ظرفیت‌های رسانه‌ای، می‌توانیم این شبكه را به یكی از تأثیرگذارترین صداهای ملی تبدیل كنیم. پیام ما به مخاطبان این است كه این صدا، صدای همدلی، ایستادگی و آینده‌سازی است و با همراهی مردم، رساتر از همیشه شنیده خواهد شد.

رادیو حماسه؛ پاسخی فوری به نیاز مردم
مسعود كاویانی، مدیر رادیو حماسه پیرامون راه‌اندازی رادیو حماسه گفت: رادیوهای مناسبتی، ظرفیتی نوپدید است كه معاونت صدای رسانه‌ملی در راستای همراهی با مردم در مناسبت‌ها و رویدادهای مختلف راه‌اندازی می‌كند. این اقدام به تجربه‌ای موفق تبدیل شده است. رادیو حماسه، آخرین تجربه موفق همكاران رادیو است كه پس از جنگ تحمیلی سوم، به‌رغم شرایط جنگی در كشور و سازمان صداوسیما، در كمتر از 24 ساعت راه‌اندازی شد. در واقع كمتر از یك هفته از راه‌اندازی رادیو نیایش، با توجه به آغاز ماه مبارك رمضان گذشته بود كه با اعلام جنگ، دستور شكل‌گیری رادیو حماسه صادر شد و بحمدالله، با مجاهدت همكاران و با روشی انقلابی، در كمتر از 24 ساعت این رادیو روی آنتن رفت.
وی ادامه داد: با توجه به فضای حماسی كشور و ‌به‌رغم نبود فرصت برای تبلیغات گسترده، بازخوردهای تلفنی و میدانی نشان داد مردم به‌خوبی این رسانه را پیدا كرده‌اند و از آن استفاده می‌كنند؛ زیرا هر رسانه‌ای كه در كنار مردم و در پاسخ به یك نیاز عینی متولد شود، جای خود را باز می‌كند. به عبارتی در كنار حماسه‌های مردمی و نیروهای مسلح، در رسانه‌ملی نیز حماسه‌ای جدید در عرصه جنگ نرم شكل گرفت. در واقع، با آغاز جنگ تحمیلی آمریكایی و اسرائیلی در ماه مبارك رمضان، صحنه‌ای تاریخی رقم خورد. در همان روزهای اولیه، شهادت رهبر معظم انقلاب و جمعی از فرماندهان والامقام، جامعه را داغدار كرد اما واكنش سریع نیروهای مسلح و حضور حماسی مردم در خیابان‌ها، تحولی عظیم آفرید. در چنین شرایطی، رسانه‌ملی خود را موظف دید كه بی‌وقفه در كنار مردم باشد. به همین دلیل، رادیویی طراحی شد كه نیاز فوری و آنی مردم را پاسخ دهد؛ رادیویی كه به‌درستی «حماسه» نامیده شد.
مدیر رادیو حماسه افزود: امیدافزایی، آرامش‌بخشی و اطمینان‌دهی به مردم درخصوص توان نیروهای مسلح و انتقال حمایت‌های مردم به رزمندگان ـ كه شاید در محل عملیات، صرفا از طریق رادیو می‌توانستند از اخبار و حماسه خیابانی مردم مطلع شوند ـ از دیگر مأموریت‌ها و كاركردهای رادیو حماسه است. امید به نصرت خداوند، بحث وحدت میان بخش‌های مختلف كشور، اتحاد و همبستگی مردم، موضوع ایثار و مواسات و همدلی میان مردم، تشریح اهمیت اعتماد مردم نسبت به مسئولان، اعتماد مردم نسبت به نیروها و دلگرمی نیروهای مسلح و پشتیبانی مردم از آنها، محورهایی است كه در برنامه‌های مختلف و در ساعت‌های گوناگون رادیو حماسه در دستور كار قرار دارد.
كاویانی یكی دیگر از مأموریت‌های رادیو حماسه را اطلاع‌رسانی و تبیین‌های خاص در سطح خود دانست و افزود: به این منظور، از ساعت تقریبا 8 صبح تا 7 شب، مجموعه‌ای از برنامه‌ها از رادیو حماسه پخش می‌شود كه هم به اطلاع‌رسانی می‌پردازد و هم به تشریح عملكردها و ارائه توضیحات در این خصوص. همچنین، رصد برخی اخبار از رسانه‌های مختلف و تبیین آنها در سطح عمومی انجام می‌شود تا مردم از اتفاقات و رویدادها مطلع شوند.
وی با اشاره به یكی از بخش‌های مهم و مورد استقبال مردم توضیح داد: یكی از موارد استقبال مردم، بخش شبانگاهی این رادیو است كه در بازه زمانی ساعت 19 تا 2 بامداد قرار دارد.
مردم شب‌ها در میدان‌ها و خیابان‌ها حضور حماسی دارند؛ چه در قالب موكب‌های حماسی و چه با مانورهای خودرویی، به رجزخوانی و میدانداری مشغولند. آنها نیاز دارند سرودهای حماسی، مداحی‌ها و رجزخوانی‌ها را به‌صورت كامل و رسانه‌ای بشنوند و از طریق سیستم‌های صوتی خود بازپخش كنند. لذا یكی از مأموریت‌های اصلی رادیوحماسه، پخش همین محتوا از ساعت 19 تا 2 بامداد، همزمان با تجمعات مردمی در سراسر كشور است. خوشبختانه، استقبالی فراتر از تصور از این بخش صورت گرفته است.
كاویانی ادامه داد:توجه به اتحاد، همبستگی وهمدلی، یكی ازمحورهای اصلی كاری ماست.معمولا دردرگیری‌های این‌چنینی، با توجه به اقدامات رسانه‌ای دشمن، امكان توطئه برای تفرقه‌افكنی وجود دارد و طبیعی است كه رسانه‌های بیگانه، خبرهایی در راستای ترساندن مردم و ایجاد شكاف میان مردم و مسئولان مطرح كنند. در این مواقع، وظیفه رسانه، روشنگری و افشاگری است تا نقشه دشمن را خنثی كند. لذا رادیوحماسه سعی می‌كند با برخی برنامه‌ها و با بهره‌گیری از ظرفیت‌های دینی و ملی ـ كه به‌وفور در منابع ما وجود دارد ـ و با احصای شاخصه‌ها و مؤلفه‌های متعدد در تقابل با دشمن، و با استفاده از كارشناسان متعدد و حرفه‌ای، این موضوع را پوشش دهد. رادیوحماسه در سراسر كشور، روی موج FM ردیف 101.5 مگاهرتز و روی موج AM ردیف 585 كیلوهرتز قابل دریافت است.همچنین، ازطریق«رادیونما» در گیرنده‌های تلویزیونی و برنامه كاربردی «ایرانصدا»، این رادیو در دسترس مخاطبان قرار دارد.