روایت پیشرفت علمی زمانی اثرگذار میشود كه بتواند از مرزهای خشك و پیچیده زبان تخصصی عبور كند و به تجربهای ملموس برای مخاطب تبدیل شود. در دنیایی كه حجم اطلاعات هر روز بیشتر میشود، آنچه مخاطب را جذب میكند نه صرفا دادهها، بلكه نحوه بیان و روایت آنهاست؛ روایتی كه بتواند احساس، درك و ارتباط ایجاد كند.
در چنین شرایطی، تولیدمحتوایی كه علم را از فضای محدود نخبگانی خارج و به زندگی روزمره مردم نزدیك كند، اهمیتی دوچندان پیدا میكند. ویدئوكست «دماوند» با همین نگاه شكل گرفته است؛ برنامهای كه تلاش میكند با تركیب صدا و تصویر، روایت تازهای از دستاوردهای علمی ارائه دهد. این اثر تنها به معرفی نتایج بسنده نمیكند، بلكه مسیر شكلگیری آنهارانیز به تصویر میكشد؛مسیری كه سرشارازتلاش،شكست، امید و پیروزی است.چنین رویكردی باعث میشود مخاطب نهتنها با دستاوردها آشنا شود، بلكه باروند رسیدن به آنها نیز ارتباط برقرار كند.دماوند را میتوان تلاشی هدفمند برای پیوند میان علم و جامعه دانست؛ روایتی كه میكوشد امید، اعتماد و خودباوری را در دل مخاطبان تقویت كند.
حمیدرضا افتخاری، مدیر پروژه و مدیر رادیوصبا، ویدئوكست دماوند را نمونهای موفق ازهمافزایی میان رسانههای صوتی و تصویری دانست و تاكید كرد كه این برنامه در راستای سیاستهای كلان معاونت صدا و با هدف معرفی دستاوردهای علمی كشور تولید شده است.
وی با اشاره به ضرورت تغییر رویكرد در تولیدمحتوای رسانهای گفت: امروز مخاطب بهدنبال تجربهای فراتر از شنیدن یا دیدن صرف است. او میخواهد درگیر شود، بفهمد و ارتباط برقرار كند. به همین دلیل ما در طراحی دماوند تلاش كردیم از قالبهای سنتی فاصله بگیریم و به سمت تولیدی حركت كنیم كه همزمان از ظرفیت صدا و تصویر بهره ببرد.
افتخاری همچنین به محل تولید این برنامه اشاره كرد و گفت: فصل اول دماوند در 13قسمت برای پخش همزمان از رادیو و تلویزیون تولید شده و ضبط آن در محل حمله دشمن آمریكایی ــ صهیونی به دانشگاه علم و صنعت ایران صورت گرفته است. درواقع ماتلاش كردیم با بهرهگیری ازنماد ساختمان تخریبشده در دانشگاه این پیام رامنتقل كنیم كه دانش بومی ایرانی نزد دانشمندان آن محفوظ است و دشمن با تخریب چند ساختمان نمیتواند روند رشد دانش را در ایران متوقف متوقف كند.
وی ادامه داد: ایده اصلی این برنامه بر معرفی ظرفیتها و دستاوردهای علمی كشور استوار است. اما نكته مهم این است كه ما صرفا به بیان نتایج نپرداختهایم، بلكه مسیر رسیدن به این دستاوردها را نیز روایت كردهایم. این موضوع باعث میشود مخاطب درك عمیقتری از فرآیندهای علمی پیدا كند و بداند كه هر موفقیتی، نتیجه سالها تلاش و پشتكار است.
مدیر پروژه دماوند و مدیر رادیوصبا با تاكید بر نقش امیدآفرینی در سیاستگذاریهای رسانهای افزود: یكی از اولویتهای مهم در سیاستهای كلان معاونت صدا، تقویت امید و خودباوری در جامعه است. در شرایطی كه گاهی فضای عمومی تحت تأثیر اخبار منفی قرار میگیرد، معرفی نمونههای واقعی از پیشرفت و موفقیت میتواند نگاهها را تغییر دهد. دماوند دقیقا با همین رویكرد طراحی شده است.وی درباره ساختار این ویدئوكست توضیح داد: در تولید این برنامه تلاش كردهایم از ظرفیتهای هر دو رسانه رادیو و تلویزیون بهصورت مكمل استفاده كنیم. صدا به ما امكان میدهد روایت را عمیقتر و احساسیتر منتقل كنیم و تصویر نیز به درك بهتر مفاهیم كمك میكند. این تركیب، جذابیت برنامه را افزایش داده و باعث شده مخاطب ارتباط بیشتری با محتوا برقرار كند.وی با اشاره به اهمیت روایتگری در تولیدات رسانهای گفت: یكی از نقاط قوت دماوند، توجه ویژه به عنصر روایت است. ما معتقدیم كه علم اگر در قالب داستان بیان شود، بسیار اثرگذارتر خواهد بود. به همین دلیل در این برنامه تلاش كردهایم بهجای ارائه صرف اطلاعات، تجربههای واقعی پژوهشگران را روایت كنیم؛ تجربههایی كه پر از فرازونشیب است و میتواند برای مخاطب الهامبخش باشد.افتخاری ادامه داد: گفتوگو با استادان، پژوهشگران و چهرههای علمی كشور، بخش مهمی از این برنامه را تشكیل میدهد. این گفتوگوها به مخاطب كمك میكند تا با پشتصحنه پیشرفتهای علمی آشنا شود و نشان میدهد كه علم مسیری تدریجی و نیازمند تلاش مستمر است.
وی همچنین به یكی از چالشهای مهم در حوزه ارتباطات علمی اشاره كرد و گفت: همواره فاصلهای میان فضای علمی و زندگی روزمره مردم وجود داشته است. بسیاری از دستاوردهای علمی بهدلیل پیچیدگی زبان و نحوه ارائه، برای عموم قابل درك نیستند. دماوند تلاش میكند این فاصله را كاهش دهد و علم را به زبان ساده و قابلفهم برای همه ارائه كند.
وی افزود: ما در این برنامه سعی كردهایم از زبانی استفاده كنیم كه در عین سادگی، دقت علمی خود را حفظ كند. این موضوع بسیار مهم است، زیرا اگرچه هدف ما عمومیسازی علم است، اما نباید از صحت و اعتبار آن كاسته شود.
مدیر پروژه با اشاره به برنامهریزیهای آینده گفت: تولید چنین آثاری، بخشی از یك مسیر بلندمدت در معاونت صداست. ما بهدنبال توسعه تولیدات تركیبی وچندرسانهای هستیم تا بتوانیم با مخاطبان بیشتری ارتباط برقراركنیم. دماوند نیزیكی از گامهای مهم دراین مسیر است.او ادامه داد: در آینده تلاش خواهیم كرد موضوعات متنوعتری راپوشش دهیم و ازایدههای نو در تولید استفاده كنیم.همچنین بهدنبال ارتقای كیفیت بصری ومحتوایی برنامه هستیم تا بتوانیم تأثیرگذاری آن را افزایش دهیم.
وی به اهمیت مخاطبشناسی در تولید چنین برنامههایی اشاره كرد و گفت: شناخت دقیق مخاطب، یكی از اركان اصلی موفقیت در تولیدمحتواست. ما تلاش كردهایم با بررسی نیازها و علایق مخاطبان، موضوعاتی را انتخاب كنیم كه هم جذاب باشد و هم بتواند آگاهی عمومی را افزایش دهد. این نگاه باعث شده دماوند بتواند با طیف گستردهتری از مخاطبان ارتباط برقرار كند.مدیر پروژه همچنین بر نقش فناوریهای نوین در ارتقای كیفیت این ویدئوكست تأكید كرد و افزود: استفاده از ابزارهای جدید در حوزه تولید و تدوین، به ما این امكان را داده تا روایتها را جذابتر و حرفهایتر ارائه كنیم. بدون تردید، بهرهگیری از فناوریهای نوین یكی از الزامات تولیدمحتوای رقابتی در فضای رسانهای امروز است.
مدیر رادیوصبا در ادامه گفت: یكی دیگر از اهداف ما،ایجاد انگیزه در میان جوانان علاقهمند به حوزه علم و پژوهش است. وقتی یك نوجوان یا جوان ببیند كه افراد هموطن او توانستهاند به دستاوردهای مهم علمی برسند، این موضوع میتواند انگیزهای قوی برای حركت در این مسیر ایجاد كند.
وی با تاكید بر اهمیت معرفی الگوهای موفق گفت: امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند تقویت امید در جامعه هستیم. معرفی افرادی كه با تلاش و پشتكار به موفقیت رسیدهاند، میتواند نقش مهمی در ایجاد انگیزه در نسل جوان داشته باشد. دماوند نیز با همین نگاه شكل گرفته و امیدواریم بتواند سهمی در این مسیر ایفا كند.
افتخاری در پایان خاطرنشان كرد: رسانهها اگر بتوانند روایت درستی از پیشرفت ارائه دهند، میتوانند به یكی از مهمترین ابزارهای توسعه فرهنگی و اجتماعی تبدیل شوند. ما در رادیوصبا تلاش میكنیم با تولید برنامههایی مانند دماوند، گامی موثر در این مسیر برداریم.