دعاهاى اين شب ها بر دو قسم است; نخست دعاهايى كه مشترك ميان همه شب هاى اين دهه است كه در هر شب از دهه آخر ماه رمضان خوانده مى شود و ديگر، دعاهايى كه مخصوص هر شب از دهه آخر است.
دعاهاى مشترك شب هاى آخر ماه رمضان:
1ـ مرحوم «شيخ كلينى» در كتاب شريف «كافى» از امام صادق(عليه السلام) روايت كرده است كه فرمود: در دهه آخر ماه رمضان، هر شب اين دعا را مى خوانى:
اَعُوذُ بِجَلالِ وَجْهِكَ الْكَريمِ، أنْ يَنْقَضِىَ عَنّى شَهْرُ رَمَضانَ، اَوْ يَطْلُعَ
پناه مى برم به جلال ذات بزرگوارت از اين كه ماه رمضان از من بگذرد يا سپيده
الْفَجْرُ مِنْ لَيْلَتى هـذِهِ، وَ لَـكَ قِبَلى ذَنْـبٌ اَوْ تَبِعَـةٌ تُعَـذِّبُـنى عَلَيْـهِ.(1)
امشب بر من طلوع كند و باز هم از من در پيش تو گناه يا چيزى كه پاداشش بد است مانده باشد كه بدان عذابم كنى.
2ـ از مرحوم «كفعمى» در حاشيه «بلدالامين» از امام صادق(عليه السلام) نقل شده است كه آن حضرت در هر شب از دهه آخر ماه رمضان، بعد از نمازهاى فريضه و نافله، اين دعا را مى خواند:
اَللّهُمَّ اَدِّ عَنّا حَقَّ ما مَضى مِنْ شَهْرِ رَمَضانَ، وَ اغْفِرْلَنا تَقْصيرَنا فيهِ،
خدايا اداء كن از ما حق ايام گذشته ماه رمضان را و بيامرز تقصير ما را در اين ماه
وَتَسَلَّمْهُ مِنّا مَقْبُولاً، وَ لا تُؤاخِذْنا بِاِسْرافِنا عَلى اَنْفُسِنا، وَ اجْعَلْنا مِنَ
و آن را پذيرفته از ما دريافت كن و مگير ما را به زياده رويهايى كه بر نفس خويش كرديم و قرارمان ده از
الْمَرْحُومينَ، وَ لا تَجْعَلْنا مِنَ الْمَحْرُومينَ.(2)
رحمت شدگان و قرارمان مده از محرومان.
3ـ «سيّد بن طاووس» در «اقبال»، از امام صادق(عليه السلام) نقل كرده است كه آن حضرت در هر شب از دهه آخر ماه رمضان اين دعا را مى خواند:
اَللّهُمَّ اِنَّكَ قُلْتَ فى كِتابِكَ الْمُنْزَلِ، شَهْرُ رَمَضانَ الَّذى اُنْزِلَ فيهِ الْقُرْانُ،
خدايا تو فرمودى در قرآنت كه از آسمان نازل گشته «ماه رمضانى كه قرآن در آن نازل گشته
هُدىً لِلنّاسِ وَ بَيِّنات مِنَ الْهُدى وَ الْفُرْقانِ، فَعَظَّمْتَ حُرْمَةَ شَهْرِ رَمَضانَ
كه آن قرآن راهنماى مردم و حجتهايى است از هدايت و تميز» و بدين ترتيب حرمت ماه رمضان را
بِما اَنْزَلْتَ فيهِ مِنَ الْقُرْانِ، وَ خَصَصْتَهُ بِلَيْلَةِ الْقَدْرِ، وَ جَعَلْتَها خَيْراً مِنْ
با نازل فرمودن قرآن بزرگ كردى و به شب قدر مخصوصش داشتى و آن شب را بهتر
اَلْفِ شَهْر، اَللّـهُمَّ وَهذِهِ اَيّامُ شَهْرِ رَمَضانَ قَدِ انْقَضَتْ، وَ لَياليهِ قَدْ
از هزار ماه گرداندى خدايا اين روزهاى ماه رمضان بود كه بر من گذشت و اين شبهاى آن است كه آن نيز
تَصَرَّمَتْ، وَ قَدْ صِرْتُ يا اِلـهى مِنْهُ اِلى ما اَنْتَ اَعْلَمُ بِهِ مِنّى، وَاَحْصى
گذشت و من اى معبودم از اين ماه به حالى درآمده ام كه تو خود بهتر از من مى دانى
لِعَدَدِهِ مِنَ الْخَلْقِ اَجْمَعينَ، فَاَسْئَلُكَ بِما سَئَلَكَ بِهِ مَلائِكَتُكَ الْمُقَرَّبُونَ،
و شماره اش را از همه مردم بهتر دارى پس از تو خواهم بدانچه فرشتگان مقرّبت
وَاَنْبِيآؤُكَ الْمُرْسَلُونَ، وَعِبادُكَ الصّالِحُونَ، اَنْ تُصَلِّىَ عَلى مُحَمَّد وَ آلِ
و پيامبران فرستاده ات و بندگان شايسته ات تو را بدان خواستند كه درود فرستى بر محمّد و آل
مُحَمَّد، وَاَنْ تَفُكَّ رَقَبَتى مِنَ النّارِ، وَ تُدْخِلَنِى الْجَنَّةَ بِرَحْمَتِكَ، وَ اَنْ
محمّد و اين كه مرا از آتش دوزخ آزاد كنى و به رحمت خويش به بهشتم ببرى و به
تَتَفَضَّلَ عَلىَّ بِعَفْوِكَ وَ كَرَمِكَ، وَتَتَقَبَّلَ تَقَرُّبى، وَ تَسْتَجيبَ دُعآئى،
عفو و بزرگوارى خويش بر من تفضل كنى و تقرّب جويى مرا بپذيرى و دعايم را مستجاب گردانى
وَتَمُنَّ عَلَىَّ بِالاَْمْنِ يَوْمَ الْخَوْفِ مِنْ كُلِّ هَوْل اَعْدَدْتَهُ لِيَوْمِ الْقِيامَةِ، اِلـهى
و در آن روز ترس و وحشت با امان دادنم از هر هراسى كه براى روز قيامتم آماده كرده اى بر من منت نهى خدايا
وَاَعُوذُ بِوَجْهِكَ الْكَريمِ، وَبِجَلالِكَ الْعَظيمِ، اَنْ يَنْقَضِىَ اَيّامُ شَهْرِ رَمَضانَ
پناه مى برم به ذات بزرگوارت و به جلال و شوكت عظيمت كه بگذرد روزها
وَلَياليهِ، وَ لَكَ قِبَلى تَبِعَةٌ اَوْ ذَنْبٌ تُؤاخِذُنى بِهِ، اَوْ خَطيئَةٌ تُريدُ اَنْ تَقْتَصَّها
و شبهاى ماه رمضان و از تو در نزد من گناه يا پاداش بدى باشد كه مرا بدان مؤاخذه كنى يا خطايى باشد كه بخواهى آنرا از من تقاص كنى
مِنّى، لَمْ تَغْفِرْها لى، سَيِّدى سَيِّدى سَيِّدى، اَسْئَلُكَ يا لا اِلهَ اِلاَّ اَنْتَ، اِذْ لا
و نيامرزيده باشى اى آقاى من آقاى من آقاى من از تو خواهم اى كه معبودى جز تو نيست زيرا
اِلهَ اِلاَّ اَنْتَ، اِنْ كُنْتَ رَضيتَ عَنّى فى هذَا الشَّهْرِ، فَازْدَدْ عَنّى رِضاً، وَاِنْ
معبودى جز تو نيست كه اگر در اين ماه از من خشنود گشته اى بر خشنودى خويش از من بيفزا و اگر
لَمْ تَكُنْ رَضيتَ عَنّى، فَمِنَ الاْنَ فَارْضَ عَنّى يا اَرْحَمَ الرّاحِمينَ، يا اَللهُ
هنوز خشنود نشده اى از هم اكنون از من خشنود شو اى مهربانترين مهربانان اى خدا
يا اَحَدُ يا صَمَدُ، يا مَنْ لَمْ يَلِدْ وَلَمْ يُولَدْ، وَلَمْ يَكُنْ لَهُ كُفُواً اَحَدٌ. و بسيار بگو:
اى يكتا اى بى نياز اى كه فرزند ندارد و فرزند كسى نيست و براى او همتايى نباشد هيچ كس* * * * * * * *
يا مُلَيِّنَ الْحَديدِ لِداوُدَ عَلَيْهِ السَّلامُ، يا كاشِفَ الضُّرِّ وَالْكُرَبِ الْعِظامِ عَنْ
اى نرم كننده آهن براى حضرت داوود عليه السلام اى برطرف كننده گرفتارى و ناراحتى بزرگ از
اَيُّوبَ عَلَيْهِ السَّلامُ، اَىْ مُفَرِّجَ هَمِّ يَعْقُوبَ عَلَيْهِ السَّلامُ، اَىْ مُنَفِّسَ غَمِّ
ايوب عليه السلام اى گشاينده اندوه يعقوب عليه السلام اى زداينده غم
يُوسُفَ عَلَيْهِ السَّلامُ، صَلِّ عَلى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد، كَما اَنْتَ اَهْلُهُ اَنْ
يوسف عليه السلام درود فرست بر محمّد و آل محمّد بدانسان كه تو شايسته آنى كه
تُصَلِّىَ عَلَيْهِمْ اَجْمَعينَ، وَافْعَلْ بى ما اَنْتَ اَهْلُهُ، وَلا تَفْعَلْ بى ما اَنـَا اَهْلُهُ(3)
درود فرستى بر ايشان همگى و انجام ده درباره من آنچه را تو شايسته آنى و انجام مده درباره ام آنچه من سزاوارم
دعاهاى مخصوص هر شب از دهه آخر ماه رمضان:
دعاى مخصوص شب بيست و يكم گذشت.
دعاى شب بيست و دوم:
يا سالِخَ النَّهارِ مِنَ اللَّيْلِ فَاِذا نَحْنُ مُظْلِمُونَ،وَمُجْرِىَ الشَّمْسِ لِمُسْتَقَرِّها
اى كه روز (روشن) را از شب (تار) بركنى و ناگهان ما در تاريكى فرو رويم و اى روان كننده خورشيد روى مدارش
بِتَقْديرِكَ، يا عَزيزُ يا عَليمُ، وَمُقَدِّرَالْقَمَرِ مَنازِلَ حَتّى عادَ كَالْعُرْجُونِ
به تقديرى كه فرمودى اى نيرومند اى دانا و اى اندازه گيرماه در منزلهاى معين تا بازگردد چون شاخه
الْقَديمِ، يا نُورَ كُلِّ نُور، وَمُنْتَهى كُلِّ رَغْبَة، وَوَلِىَّ كُلِّ نِعْمَة، يا اَللهُ يا
خرماى لاغر خشك اى روشنى هر نور و آخرين سرحدهر شوقو سرپرست هر نعمت اى خدا اى
رَحْمنُ، يا اَللهُ يا قُدُّوسُ، يا اَحَدُ يا واحِدُ يا فَرْدُ، يا اَللهُ يا اَللهُ يا اَللهُ، لَكَ
بخشاينده اى خدا اى منزه از هر عيب اى يگانه اى يكتا اى فرد اى خدا... از آن توست
الاَْسْمآءُ الْحُسْنى، وَ الاَْمْثالُ الْعُلْيا، وَ الْكِبْرِياءُ وَ الاْلاءُ، اَسْئَلُكَ اَنْ
نامهاى نيك و نمونه هاى والا و بزرگى و نعمتها از تو خواهم كه درود
تُصَلِّىَ عَلى مُحَمَّد وَاَهْلِ بَيْتِهِ، وَاَنْ تَجْعَلَ اسْمى فى هذِهِ اللَّيْلَةِ فِى
فرستى بر محمّد و خاندانش و قرار دهى نامم را در اين شب در زمره
السُّعَدآءِ، وَ رُوحى مَعَ الشُّهَدآءِ، وَ اِحْسانى فى عِلِّيّينَ، وَاِسآئَتى
سعادتمندان و روحم را با شهيدان و احسان و نيكيم را در بلندترين درجات و گناهم را
مَغْفُورَةً، وَ اَنْ تَهَبَ لى يَقيناً تُباشِرُ بِهِ قَلْبى، وَايماناً يُذْهِبُ الشَّكَّ عَنّى،
آمرزيده و ديگر اين كه يقينى به من بدهى كه هميشه با دلم همراه باشد و ايمانى به من عطا كنى كه شك و ترديد را يكسره از من دور سازد
وَتُرْضِيَنى بِما قَسَمْتَ لى، وَ اتِنا فِى الدُّنْيا حَسَنةً، وَفِى الاْخِرَةِ حَسَنَةً،
و بدانچه نصيبم كرده اى خشنودم ساز و بده به ما در دنيا نعمت نيك و در آخرت نيز نعمت نيك
وَقِنا عَذابَ النّارِ(4) الْحَريقِ، وَارْزُقْنى فيها ذِكْرَكَ وَ شُكْرَكَ، وَ الرَّغَبَةَ
و نگهدار ما را از عذاب آتش سوزان و روزيم گردان در اين شب ذكر خود و سپاسگزاريت و اشتياق
اِلَيْكَ وَالاِْنابَةَ، وَالتَّوْفيقَ لِما وَفَّقْتَ لَهُ مُحَمَّداً وَ آلَ مُحَمَّد عَلَيْهِمُ السَّلامُ.(5)
و بازگشت بسويت را و موفق دارى مرا براى انجام آنچه را موفق داشتى بدان محمّد وآل محمّد عليهم السلام را.
دعاى شب بيست و سوم قبلا گذشت.
دعاى شب بيست و چهارم:
يا فالِقَ الاِْصْباحِ، وَجاعِلَ اللَّيْلِ سَكَناً، وَالشَّمْسَ وَالْقَمَرَ حُسْباناً، يا
اى شكافنده سپيده صبح و اى قرار دهنده شب را وسيله آرامش و خورشيد و ماه را وسيله حساب كردن اى
عَزيزُ يا عَليمُ، يا ذَاالْمَنِّ وَالطَّوْلِ، وَالْقُوَّةِ وَالْحَوْلِ، وَالْفَضْلِ والاِْنْعامِ،
نيرومند اى دانا اى صاحب نعمت و بخشش و نيرو و جنبش و فضل و نعمت بخشى
وَالْجَلالِ وَالاِْكْرامِ، يا اَللهُ يا رَحْمـنُ، يا اَللهُ يا فَرْدُ يا وِتْرُ، يا اَللهُ يا ظاهِرُ
و جلالت و بزرگوارى اى خدا اى بخشاينده اى خدا اى يگانه يكتا اى خدا اى آشكار
يا باطِنُ، يا حَىُّ لا اِلـهَ اِلاَّ اَنْتَ، لَكَ الاَْسْمآءُ الْحُسْنى، وَ الاَْمْثالُ الْعُلْيا،
و اى نهان اى زنده اى كه معبودى جز تو نيست از آن توست نامهاى نيك و نمونه هاى والا
وَ الْكِبْرِيآءُ وَ الاْلاءُ، اَسْئَلُكَ اَنْ تُصَلِّىَ عَلى مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد، وَ اَنْ
و بزرگى و نعمتها از تو خواهم كه درود فرستى بر محمّد و آل محمّد و ديگر آن كه
تَجْعَلَ اسْمى فى هذِهِ اللَّيْلَةِ فِى السُّعَدآءِ، وَ رُوحى مَعَ الشُّهَدآءِ،
قرار دهى نام مرا در اين شب در زمره سعادتمندان و روحم را با شهيدان
وَاِحْسانى فى عِلِّيّينَ، وَ اِسائَتى مَغْفُورَةً، وَ اَنْ تَهَبَ لى يَقيناً تُباشِرُ بِهِ
و احسان و نيكيم را در بلندترين درجات و گناهم را آمرزيده و يقينى به من ببخشى كه همواره با دلم مقرون باشد
قَلْبى، وَ ايماناً يُذْهِبُ الشَّكَّ عَنّى، وَ رِضىً بِما قَسَمْتَ لى، وَ اتِنا فِى
و ايمانى بدهى كه شك و ترديد را از من دور سازد و خشنودى بدانچه نصيبم كرده اى و بده به ما در
الدُّنْيا حَسَنَةً، وَ فِى الاْخِرَةِ حَسَنَهً، وَ قِنا عَذابَ النّارِ الْحَريقِ، وَ ارْزُقْنى
دنيا نيكى و نعمت و در آخرت نيز نيكى و نعمت و بازمان دار از عذاب آتش سوزان و روزيم كن
فيها ذِكْرَكَ وَ شُكْرَكَ، وَ الرَّغْبَةَ اِلَيْكَ، وَ الاْنابَةَ وَ التَّوْبَهَ، وَ التَّوْفيقَ لِما
در اين شب ذكر خود و سپاسگزاريت را و ميل و رغبت و بازگشت و توبه كردن بسويت را و موفقم بدار بدانچه
وَفَّقْتَ لَهُ مُحَمَّداً وَآلَ مُحَمَّد، صَلَواتُكَ عَلَيْهِ وَ عَلَيْهِمْ.(6)
موفق داشتى بدان محمّد و آل محمّد را درودهاى تو و بر او و بر ايشان باد.
دعاى شب بيست و پنجم:
يا جاعِلَ اللَّيْلِ لِباساً، وَالنَّهارِ مَعاشاً، وَالاَْرْضِ مِهاداً، وَالْجِبالِ اَوْتاداً،
اى كه شب را پوشش قراردادى و روز را وسيله درآوردن روزىوزمين را گهواره (يا بستر گسترده) و كوهها را چون ميخ قرار دادى
يا اَللهُ يا قاهِرُ، يا اَللهُ يا جَبّارُ، يا اَللهُ يا سَميعُ، يا اَللهُ يا قَريبُ، يا اَللهُ يا
اى خدا اى چيره اى با جبروت اى خدا اى شنوا اى خدا اى نزديك اى خدا اى
مُجيبُ، يا اَللهُ يا اَللهُ يا اَللهُ، لَكَ الاَْسْمآءُ الْحُسْنى، وَالاَْمْثالُ الْعُلْيا،
پاسخ ده اى خدا... از آن توست نامهاى نيك و نمونه هاى والا
وَالْكِبْرِياءُ وَالاْلاءُ، اَسْئَلُكَ اَنْ تُصَلِّىَ عَلى مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد، وَاَنْ تَجْعَلَ
و بزرگى و نعمتها از تو خواهم كه درود فرستى بر محمّد و آل محمّد و قرار دهى
اسْمى فى هذِهِ اللَّيْلَةِ فِى السُّعَدآءِ، وَرُوحى مَعَ الشُّهَدآءِ، وَاِحْسانى فى
نامم را در اين شب در زمره سعادتمندان و روحم را با شهيدان و احسان و نيكيم را
عِلِّيّينَ، وَاِسائَتى مَغْفُورَةً، وَاَنْ تَهَبَ لى يَقيناً تُباشِرُ بِهِ قَلْبى، وَايماناً
در بلندترين درجات و گناهم را آمرزيده و يقينى به من بدهى كه هميشه ملازم دل من باشد و ايمانى
يُذْهِبُ الشَّكَّ عَنّى، وَرِضىً بِما قَسَمْتَ لى، وَ اتِنا فِى الدُّنْيا حَسَنَةً، وَفِى
به من عطا كنى كه شك و ترديد را از من دور سازد و خشنودم سازى بدانچه نصيبم كرده اى وبدهى به من در دنيا نيكى و در
الاْخِرَةِ حَسَنَةً، وَقِنا عَذابَ النّارِ الْحَريقِ، وَارْزُقْنى فيها ذِكْرَكَ
آخرت نيكى و نگاهم دارى از آتش سوزان دوزخ و روزيم كنى در اين شب ذكر خود
وَشُكْرَكَ، وَالرَّغْبَةَ اِلَيْكَ، وَالاِْنابَةَ وَالتَّوْبَةَ، والتَّوْفيقَ لِما وَفَّقْتَ لَهُ مَحَمَّداً
و سپاسگزاريت را و شوق و رغبت و بازگشت و توبه به درگاهت و موفقم دار بدانچه موفق داشتى بدان محمّد
وَ آلَ مُحَمَّد عَلَيْهِمُ السَّلامُ.(7)
و آل محمّد عليهم السّلام را.
دعاى شب بيست و ششم:
يا جاعِلَ اللَّيْلِ وَالنَّهارِ ايَتَيْنِ، يا مَنْ مَحا ايَةَ اللَّيْلِ وَجَعَلَ ايَةَ النَّهارِ
اى قرار دهنده شب و روز را دو نشانه (بر قدرتت) اى كه نشانه شب را سياه و نشانه روز را
مُبْصِرَةً، لِتَبْتَغُوا فَضْلاً مِنْهُ وَرِضْواناً، يا مُفَصِّلَ كُلِّ شَىْء تَفْصيلاً، يا
روشنى بخش كردى تا فزونى جويند از فضل و خشنودى پروردگار اى جداكننده هر چيز بخوبى اى
ماجِدُ يا وَهّابُ، يا اَللهُ يا جَوادُ، يا اَللهُ يا اَللهُ يا اَللهُ، لَكَ الاَْسْمآءُ الْحُسْنى،
صاحب مجد و شوكت اى پربخشش اى خدا اى بخشنده اى خدا... از آن توست نامهاى نيك
وَالاَْمْثالُ الْعُلْيا، وَالْكِبْرِيآءُ وَالاْلاءُ، اَسْئَلُكَ اَنْ تُصَلِّىَ عَلى مُحَمَّد وَ آلِ
و نمونه هاى والا و بزرگ و نعمتها از تو خواهم درود فرستى بر محمّد و آل
مُحَمد، وَاَنْ تَجْعَلَ اسْمى فى هذِهِ اللَّيْلَةِ فِى السُّعَدآءِ، وَرُوحى مَعَ
محمّد و ديگر آن كه نامم را در اين شب در زمره سعادتمندان قرار دهى و روحم را با
الشُّهَدآءِ، وَاِحْسانى فى عِلِّيّينَ، وَاِسآئَتى مَغْفُورَةً، وَاَنْ تَهَبَ لى يَقيناً
شهيدان و احسان و نيكيم را در بلندترين درجات و گناهم را آمرزيده و ببخشى بر من
تُباشِرُ بِهِ قَلْبى، وَ ايماناً يُذْهِبُ الشَّكَّ عَنّى، وَ تُرضِيَنى بِما قَسَمْتَ لى،
يقينى كه همواره ملازم قلبم باشد و ايمانى كه يكسره شك و ترديد رااز من دور سازد و خشنودم سازى بدانچه نصيبم كرده اى
وَآتِنا فِى الدُّنْيا حَسَنَةً، وَ فِى الاْخِرَةِ حَسَنَةً، وَ قِنا عَذابَ النّارِ الْحَريقِ،
و بدهى به من در دنيا نيكى و نعمت و در آخرت نيز نيكى و نگاهمان دارى از عذاب آتش سوزان
وَارْزُقْنى فيها ذِكْرَكَ وَ شُكْرَكَ، وَ الرَّغْبَةَ اِلَيْكَ، وَ الاِْنابَةَ وَ التَّوْبَةَ،
و روزيم كنى در اين شب ذكرت و سپاسگزاريت را و شوق و رغبت و بازگشت و توبه بسويت
وَالتَّوْفيقَ لِما وَفَّقْتَ لَهُ مُحَمَّداً وَ آلَ مُحَمَّد، صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَ عَلَيْهِمْ.(8)
و موفقم دارى بدانچه موفق داشتى بدان محمّدو آل محمّد را كه درود تو بر او و برايشان باد.
دعاى شب بيست و هفتم:
يا مآدَّ الظِّلِّ وَلَوْ شِئْتَ لَجَعَلْتَهُ ساكِناً، وَجَعَلْتَ الشَّمْسَ عَلَيْهِ دَليلاً، ثُمَّ
اى امتداد دهنده سايه كه اگر مى خواستى آن را در يكجا ساكن مى كردى و قراردادى خورشيد را بر آن سايه رهبر سپس
قَبَضْتَهُ اِلَيْكَ قَبْضاً يَسيراً، يا ذَا الْجُودِ وَالطَّوْلِ، وَالْكِبْرِيآءِ وَالاْلاءِ، لا
آن را به آسانى تدريجاً دربرگرفتى اى صاحب جود و عطا و كبريا و نعمتها
اِلـهَ إلاَّ اَنْتَ، عالِمُ الْغَيْبِ وَالشَّهادَةِ، اَلرَّحْمنُ الرَّحيمُ، لا إلهَ إلاَّ اَنْتَ، يا
معبودى جز تو نيست كه داناى غيب و شهود و بخشاينده و مهربانى معبودى جز تو نيست اى
قُدُّوسُ يا سَلامُ، يا مُؤْمِنُ يامُهَيْمِنُ، يا عَزيزُ ياجَبّارُ يا مُتَكَبِّرُ، يا اَللهُ يا
منزه از هر عيب اى بى خلل اى ايمنى بخش اى مراقب بندگان اى نيرومند اى مقتدر اى بزرگوار اى خدا اى
خالِقُ، يا بارِئُ يا مُصَوِّرُ، يا اَللهُ يا اَللهُ يا اَللهُ، لَكَ الاَْسْمآءُ الْحُسْنى،
آفريننده اى ايجاد كننده اى صورتگر اى خدا اى خدا اى خدا از آن توست نامهاى نيكو
وَالاَْمْثالُ الْعُلْيا، وَالْكِبْرِياءُ وَالاْلاءُ، اَسْئَلُكَ اَنْ تُصَلِّىَ عَلى مُحَمَّد
و نمونه هاى والا و كبريا و نعمتها از تو خواهم كه درود فرستى بر محمّد
وَآلِ مُحَمَّد، وَاَنْ تَجْعَلَ اسْمى فى هذِهِ اللَّيْلَةِ فِى السُّعَدآءِ، وَرُوحى مَعَ
وآل محمّد و اين كه نامم را در اين شب در زمره سعادتمندان قرار دهى و روحم را با
الشُّهَدآءِ، وَاِحْسانى فى عِلِّيّينَ، وَاِسآئَتى مَغْفُورَةً، وَاَنْ تَهَبَ لى يَقيناً
شهيدان و احسان و نيكيم را در بلندترين درجات و گناهم را آمرزيده و ببخشى بر من يقينى
تُباشِرُ بِهِ قَلْبى، وَايماناً يُذْهِبُ الشَّكَّ عَنّى، وَتُرْضِيَنى بِـما قَسَمْتَ لى،
كه همواره ملازم قلب من باشد و ايمانى كه شك و ترديد را يكسره از من دور سازد و خشنودم سازى بدانچه نصيبم كرده اى
وَ اتِنا فِى الدُّنْيا حَسَنَةً، وَفِى الاْخِرَةِ حَسَنَةً، وَقِنا عَذابَ النّارِ الْحَريقِ،
و بده به من در دنيا نيكى و در آخرت نيكى و نگاهم دار از عذاب آتش سوزان
وَارْزُقْنى فيها ذِكْرَكَ وَشُكْرَكَ، وَالرَّغْبَةَ اِلَيْكَ وَ الاِْنابَةَ وَ التَّوْبَةَ،
و روزيم گردان در اين شب ذكر خود و سپاسگزاريت را و شوق و رغبت بسويت و بازگشت و توبه به درگاهت
وَالتَّوْفيقَ لِما وَفَّقْتَ لَهُ مَحَمَّداً وَآلَ مُحَمَّد، صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَ عَلَيْهِمْ.(9)
و موفقم بدار بدانچه موفق داشتى بدان محمّد و آل محمّد را درود تو بر او و بر ايشان باد.
دعاى شب بيست و هشتم:
يا خازِنَ اللَّيْلِ فِى الْهَوآءِ، وَخازِنَ النُّورِ فِى السَّمآءِ، وَمانِعَ السَّمآءِ أَنْ
اى جا دهنده تاريكى شب را در هوا و جا دهنده روشنى (روز) را در آسمان و جلوگيرنده آسمان از اين كه
تَقَعَ عَلَى الاَْرْضِ إلاَّ بِاِذْنِهِ، وَحابِسَهُما اَنْ تَزُولا، يا عَليمُ يا غَفُورُ يا
بر زمين افتد مگر به اذن او و نگهدارنده آسمان و زمين از اين كه از جاى خود بدر روند اى دانا اى آمرزنده اى
دائِمُ، يا اَللهُ يا وارِثُ، يا باعِثَ مَنْ فِى الْقُبُورِ، يا اَللهُ يا اَللهُ يا اَللهُ، لَكَ
جاويدان اى خدا اى ارث برنده اى برانگيزنده مردگان در ميان گورها اى خدا اى خدا اى خدا از آن تو است
الاَْسْمآءُ الْحُسْنى، وَالاَْمْثالُ الْعُلْيا، وَالْكِبْرِيآءُ وَالاْلاءُ، اَسْئَلُكَ اَنْ تُصَلِّىَ
نامهاى نيكو و نمونه هاى والا و كبرياء و نعمتها از توخواهم كه درود فرستى
عَلى مُحَمَّد وَآلِ مُحَمَّد، وَاَنْ تَجْعَلَ اسْمى فى هذِهِ اللَّيْلَةِ فِى السُّعَدآءِ،
بر محمّد و آل محمّد و اين كه قرار دهى نامم را در اين شب در زمره سعادتمندان
وَرُوحى مَعَ الشُّهَدآءِ، وَاِحْسانى فى عِلِّيّينَ، وَاِسآئَتى مَغْفُورَةً، وَاَنْ تَهَبَ
و روحم را با شهيدان و احسانم را در بلندترين درجات و گناهم را آمرزيده و ببخش
لى يَقيناً تُباشِرُ بِهِ قَلْبى،وَايماناً يُذْهِبُ الشَّكَّ عَنّى،وَتُرْضِيَنى بِما قَسَمْتَ
بر من يقينى كه پيوسته همراه و ملازم دلم باشد و ايمانى به من ده كه يكسره شك و ترديد را از من دور سازد و خشنودم سازى بدانچه نصيبم كرده اى
لى، وَ اتِنا فِى الدُّنْيا حَسَنَةً، وَفِى الاْخِرَةِ حَسَنَةً، وَقِنا عَذابَ النّارِ
و بده به ما در دنيا نيكى و درآخرت نيكى و نگاهمان دار از آتش سوزان دوزخ
الْحَريقِ، وَارْزُقْنى فيها ذِكْرَكَ وَشُكْرَكَ، وَالرَّغْبَةَ اِلَيْكَ، وَالاِْنابَةَ وَالتَّوْبَةَ،
و روزيمان گردان در اين شب ياد خود و سپاسگزاريت را و شوق و رغبت و بازگشت و توبه به سويت
وَالتَّوْفيقَ لِما وَفَّقْتَ لَهُ مَحَمَّداً وَ آلَ مُحَمَّد، صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَعَلَيْهِمْ.(10)
و موفقم دار بدانچه موفق داشتى بدان محمّد و آل محمّد را درود خدا بر او و بر ايشان باد.
دعاى شب بيست و نهم:
يا مُكَوِّرَ اللَّيْلِ عَلَى النَّهارِ، وَمُكَوِّرَ النَّهارِ عَلَى اللَّيْلِ، يا عَليمُ يا
اى خدايى كه شب را به روز پيچانى و روز را بر شب بپيچانى اى دانا اى
حَكيمُ، يا رَبَّ الاَْرْبابِ، وَ سَيِّدَ السّاداتِ، لا اِلهَ إلاَّ اَنْتَ، يا اَقْرَبَ اِلَىَّ
فرزانه اى پروردگار همه پروردگاران و آقاى همه بزرگان معبودى جز تو نيست اى كه نزديكترى به من
مِنْ حَبْلِ الْوَريدِ، يا اَللهُ يا اَللهُ يا اَللهُ، لَكَ الاَْسْمآءُ الْحُسْنى، وَ الاَْمْثالُ
از رگ گردن اى خدا اى خدا اى خدا از آن توست نامهاى نيكو و نمونه هاى
الْعُلْيا، وَ الْكِبْرِياءُ وَ الاْلاءُ، اَسْئَلُكَ اَنْ تُصَلِّىَ عَلى مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد،
والا و بزرگى و نعمتها از تو خواهم كه درود فرستى بر محمّد و آل محمّد
لى، وَ اتِنا فِى الدُّنْيا حَسَنَةً، وَفِى الاْخِرَةِ حَسَنَةً، وَقِنا عَذابَ النّارِ
و بده به ما در دنيا نيكى و درآخرت نيكى و نگاهمان دار از آتش سوزان دوزخ
الْحَريقِ، وَارْزُقْنى فيها ذِكْرَكَ وَشُكْرَكَ، وَالرَّغْبَةَ اِلَيْكَ، وَالاِْنابَةَ وَالتَّوْبَةَ،
و روزيمان گردان در اين شب ياد خود و سپاسگزاريت را و شوق و رغبت و بازگشت و توبه به سويت
وَالتَّوْفيقَ لِما وَفَّقْتَ لَهُ مَحَمَّداً وَ آلَ مُحَمَّد، صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَعَلَيْهِمْ.(10)
و موفقم دار بدانچه موفق داشتى بدان محمّد و آل محمّد را درود خدا بر او و بر ايشان باد.
دعاى شب سى اُم:
اَلْحَمْدُللهِِ لا شَريكَ لَهُ، اَلْحَمْدُ للهِِ كَما يَنْبَغى لِكَرَمِ وَجْهِهِ، وَعِزِّ جَلالِهِ،
ستايش مخصوص خدايى است كه شريك ندارد ستايش خاص خدا چنانچه شايسته بزرگوارى ذات و شوكت جلال اوست
وَكَما هُوَ اَهْلُهُ، يا قُدُّوسُ يا نُورُ، يا نُورَ الْقُدْسِ، يا سُبُّوحُ يا مُنْتَهَى
و چنانچه سزاوار آن است اى منزه اى روشنى ده اى روشنى مقدّس اى پاكيزه از هر عيب اى آخرين حد
التَّسْبيـحِ، يا رَحْمـنُ يا فاعِلَ الرَّحْمَةِ، يا اَللهُ يا عَليمُ يا كَبيرُ، يا اَللهُ يا
پاكيزگى اى بخشاينده اى مهر پيشه اى خدا اى دانا اى بزرگوار اى خدا اى
لَطيفُ يا جَليلُ، يا اَللهُ يا سَميعُ يا بَصيرُ، يا اَللهُ يا اَللهُ يا اَللهُ، لَكَ الاَْسْمآءُ
با لطف اى برجسته اى خدا اى شنوا اى بينا اى خدا اى خدا اى خدا از آن تو است نامهاى
الْحُسْنى، وَ الاَْمْثالُ الْعُلْيا، وَالْكِبْرِيآءُ وَ الاْلاءُ، اَسْئَلُكَ اَنْ تُصَلِّىَ عَلى
نيكو و نمونه هاى والا و بزرگى و نعمتها از تو خواهم كه درود فرستى بر
مُحَمَّد وَاَهْلِ بَيْتِهِ،وَاَنْ تَجْعَلَ اسْمى فى هذِهِ اللَّيْلَةِ فِى السُّعَدآءِ، وَرُوحى
محمّد و خاندانش و قرار دهى نامم را در اين شب در زمره سعادتمندان و روحم را
مَعَ الشُّهَدآءِ،وَاِحْسانى فى عِلِّيّينَ، وَ اِسآئَتى مَغْفُورَةً، وَ اَنْ تَهَبَ لى يَقيناً
با شهيدان و احسان و نيكيم را در بلندترين درجاتو گناهم را آمرزيده و ببخشى به من يقينى
تُباشِرُ بِهِ قَلْبى، وَ ايماناً يُذْهِبُ الشَّكَّ عَنّى، وَ تُرْضِيَنى بِما قَسَمْتَ لى،
كه پيوسته ملازم دل من باشد و ايمانى كه يكسره شك و ترديد را از من دور سازد و خشنودم سازى بدانچه نصيبم كرده اى
وَ آتِنا فِى الدُّنْيا حَسَنَةً، وَ فِى الاْخِرَةِ حَسَنَةً، وَ قِنا عَذابَ النّارِ الْحَريقِ،
و بدهى به من در دنيا نيكى و در آخرت نيكى و نگاهم دارى از عذاب آتش سوزان
وَ ارْزُقْنى فيها ذِكْرَكَ وَ شُكْرَكَ، وَ الرَّغْبَةَ اِلَيْكَ، وَ الاِْنابَةَ وَالتَّوْبَةَ،
و روزيم كنى در اين شب ذكر خودو سپاسگزاريت و شوق و رغبت بسويت و بازگشت و توبه بدرگاهت
وَ التَّوْفيقَ لِما وَفَّقْتَ لَهُ مَحَمَّداً وَ آلَ مُحَمَّد، صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَ عَلَيْهِمْ.(12)
و موفقم بدارى بدانچه موفق داشتى بدان محمّد و آل محمّد را درود خدا بر او و بر ايشان باد.
شب بيست و هفتم ماه رمضان:
اين شب، شب مباركى است و بزرگان اعمال زير را براى آن ذكر كرده اند:
1ـ «غسل» است كه در روايتى از امام صادق(عليه السلام) به آن تصريح شده است.(13)
2ـ سى ركعت نماز است كه شرح آن در اعمال شب هاى ماه رمضان (صفحه 713) گذشت.
3ـ از زيد بن على(عليه السلام) نقل شده است كه از پدرم على بن الحسين(عليهما السلام) شنيدم كه در شب بيست و هفتم ماه رمضان از اوّل شب تا آخر، اين دعا را مى خواند:
اَللّـهُمَّ ارْزُقْنِى التَّجافِىَ عَنْ دارِ الْغُرُورِ، وَالاِْنابَةَ اِلى دارِ الْخُلُودِ،
خدايا روزيم كن دورى گزيدن از خانه فريب (ناپايدار) و بازگشت بسوى خانه جاويدان
وَالاِْسْتِعْدادَ لِلْمَوْتِ قَبْلَ حُلُولِ الْفَوْتِ.(14)
و آماده شدن براى مرگ پيش از رسيدن آن.
4ـ دعاى ديگرى براى اين شب، از رسول گرامى اسلام(صلى الله عليه وآله)نقل شده است كه مجموعه اى از آيات قرآن است:
رَبَّنا آمَنّا فَاغْفِرْ لَنا ذُنُوبَنا، وَ كَفِّرْ عَنّا سَيِّئاتِنا، وَ تَوَفَّنا مَعَ الاْبْرارِ; رَبَّنا
پروردگارا، ما ايمان آورديم، گناهان ما را ببخش و بدى هاى ما را بپوشان و ما را با نيكان بميران! پروردگارا
وَآتِنا ما وَعَدْتَنا عَلى رُسُلِكَ، وَ لا تُخْزِنا يَوْمَ الْقِيامَةِ إِنَّكَ لا تُخْلِفُ
آنچه را بوسيله پيامبرانت به ما وعده فرمودى،به ما عطا كن! و ما را در روز رستاخيز، رسوا مگردان، زيرا تو هيچ گاه از وعده خود، تخلّف نمى كنى.
الْميعاد. رَبَّنا اَمَتَّنَا اثْنَتَيْنِ وَ أَحْيَيْتَنَا اثْنَتَيْنِ، فَاعْتَرَفْنا بِذُنُوبِنا فَهَل إِلى
پروردگارا! ما را دوبار ميراندى و دوبار زنده كردى; اكنون به گناهان خود معترفيم، آيا
خُرُوج مِنْ سَبيل. رَبَّنَا اصْرِفْ عَنّا عَذابَ جَهَنَّمَ، إنَّ عَذابَها كانَ غَراماً.
راهى براى خارج شدن وجود دارد. پروردگارا! عذاب جهنّم را از ما برطرف گردان، كه عذابش سخت و پردوام است.
رَبَّنا هَبْ لَنا مِنْ أزْواجِنا وَ ذُرِّيّاتِنا قُرَّةَ اَعْيُن، وَاجْعَلْنا لِلْمُتَّقينَ اِماماً.
پروردگارا! از همسران و فرزندانمان مايه روشنى چشم ما قرار ده، و ما را براى پرهيزگاران، پيشواگردان.
رَبَّنا عَلَيْكَ تَوَكَّلْنا، وَ إلَيْكَ أَنَبْنا وَ اِلَيْكَ الْمَصيرُ. رَبَّنا لا تَجْعَلْنَا فِتْنَةً
پروردگارا! ما بر تو توكّل كرديم و به سوى توبازگشتيم و همه فرجام ها به سوى توست. پروردگارا! ما را مايه گمراهى
لِلَّذينَ كَفَرُوا، رَبَّنَا اغْفِرْ لَنا، وَ لاِخْوانِنَا الَّذينَ سَبَقُونا بِالاِْيمانِ،
كافران قرار مده. پروردگارا! ما و برادرانمان را كه در ايمان بر ما پيشى گرفتند، بيامرز
وَلاتَجْعَلْ فِى قُلُوبِنا غِلاًّ لِلَّذينَ آمَنُوا، رَبَّنا إِنَّكَ رَؤُفٌ رَحيـمٌ.(15)
و در دل هاى ما حسد و كينه اى نسبت به مؤمنان قرار مده. پروردگارا! تو مهربان و رحيمى!
شب آخر ماه رمضان:
شب آخر ماه رمضان، شب مباركى است كه چند عمل در آن وارد شده است:
1ـ غسل كردن.(16)
2ـ زيارت امام حسين(عليه السلام).(17)
3ـ خواندن سوره هاى «انعام»، «كهف» و «يس».(18)
4ـ صد مرتبه بگويد: أَسْتَغْفِرُ اللّهَ وَ أَتُوبُ إِلَيْهِ.(19)
5ـ خواندن اين دعا كه «شيخ كلينى»; از امام صادق(عليه السلام) نقل كرده است:
اَللّهُمَّ هذا شَهْرُ رَمَضانَ،اَلَّذى اَنْزَلْتَ فيهِ الْقُرْآنَ وَقَدْ تَصَرَّمَ، وَاَعُوذُ
خدايا اين ماه رمضانى است كه در آن قرآن را نازل فرمودى و اكنون رو به رفتن است و پناه مى برم
بِوَجْهِكَ الْكَريمِ يا رَبِّ اَنْ يَطْلُعَ الْفَجْرُ مِنْ لَيْلَتى هذِهِ، اَوْ يَتَصَرَّمَ شَهْرُ
به ذات بزرگوارت اى پروردگار من كه سپيده دم امشب بر من بزند يا ماه
رَمَضانَ، وَلَكَ قِبَلى تَبِعَةٌ اَوْ ذَنْبٌ تُريدُ اَنْ تُعَذِّبَنى بِهِ يَوْمَ اَلْقاكَ.(20)
رمضان بر من بگذرد و از تو در پيش من پيگرد يا گناهى باشد كه بخواهى مرا در روز ديدارت عذاب فرمائى.
6ـ خواندن دعاى «يا مُدَبِّرَ الاُْمُورِ» كه در اعمال شب بيست و سوم (صفحه 795) گذشت.(21)
7ـ با ماه رمضان وداع كند و دعاهاى وداع را كه علماى بزرگ در كتب خويش نقل كرده اند بخواند و از بهترين آن دعاها، دعاى چهل و پنجم «صحيفه كامله سجّاديّه» است.
«سيّد بن طاووس» از امام صادق(عليه السلام) روايت كرده است كه هر كس در شب آخر ماه رمضان، با آن ماه وداع كند و اين دعا را بخواند، خداوند او را پيش از طلوع صبح بيامرزد و توفيق توبه و انابه را به او مرحمت فرمايد:
اَللّهُمَّ لا تَجْعَلْهُ اخِرَ الْعَهْدِ مِنْ صِيامى لِشَهْرِ رَمَضانَ، وَاَعُوذُ بِكَ اَنْ
خدايا قرارش مده آخرين ديدار از روزه ام در ماه رمضان و پناه مى برم به تو از آن كه
يَطْلُعَ فَجْرُ هذِهِ اللَّيْلَةِ اِلاَّ وَقَدْ غَفَرْتَ لـى.(22)
سپيده دم امشب بر من بزند جز آن كه مرا آمرزيده باشى.
در روايت ديگرى از جابر بن عبداللّه انصارى نقل شده است كه در جمعه آخر ماه رمضان به محضر رسول خدا(صلى الله عليه وآله)شرفياب شدم; رسول خدا(صلى الله عليه وآله) به من فرمود: اين روز، جمعه آخر ماه رمضان است، با آن وداع كن و بگو:
اَللّـهُمَّ لا تَجْعَلْهُ اخِرَ الْعَهْدِ مِنْ صِيامِنا اِيّاهُ، فَاِنْ جَعَلْتَهُ فَاجْعَلْنى
خدايا قرارش مده آخرين ديدار ما از روزه مان در ماه رمضان و اگر چنين كرده اى پس مرا
مَرْحُوماً، وَلا تَجْعَلْنى مَحْرُوماً.
مورد رحمت قرار ده و قرارم مده در زمره محرومان.
رسول خدا(صلى الله عليه وآله) در ادامه فرمود: هر كس در اين روز اين دعا را بخواند، به يكى از دو خصلت نيكو دست يابد، يا آن كه ماه رمضان آينده را درك مى كند و يا به آمرزش و رحمت بى انتهاى خداوند مى رسد.(23)
8ـ خواندن ده ركعت نماز (هر دو ركعت به يك سلام).
از رسول خدا(صلى الله عليه وآله) روايت شده است كه هر كس در شب آخر ماه رمضان، ده ركعت نماز بگزارد و در هر ركعت يك مرتبه سوره «حمد» و ده مرتبه سوره «قل هو اللّه احد» را بخواند و در ركوع و سجود ده مرتبه بگويد: سُبْحانَ اللّهِ وَ الْحَمْدُ لِلّهِ وَ لا اِلهَ اِلاَّ اللّهُ وَ اللّهُ اَكْبَرُ و بعد از هر دو ركعت، تشهّد بخواند و سلام دهد و هنگامى كه تمامى ده ركعت به پايان رسيد، هزار مرتبه بگويد: أَسْتَغْفِرُ اللّهَ و بعد از استغفار سر به سجده بگذارد و بگويد:
يا حَىُّ يا قَيُّومُ، يا ذَا الْجَلالِ وَ الاِْكْرامِ، يا رَحْمنَ الدُّنْيا وَ الاْخِرَةِ
اى زنده اى پاينده اى صاحب جلالت و بزرگوارى اى بخشاينده دنيا و آخرت
وَرَحيمَهُما، يا اَرْحَمَ الرّاحِمينَ، يا اِلهَ الاَْوَّلينَ وَالاْخِرينَ، اِغْفِرْ لَنا
و مهربان آن دو اى مهربانترين مهربانان اى معبود پيشينان و پسينيان
ذُنُوبَنا، وَتَقَبَّلْ مِنّا صَلواتَنا وَ صِيامَنا وَ قِيامَنا.
گناهانمان را بيامرز و نمازها و روزه ها و شب زنده داريهامان را بپذير.
فرمود: هر كس چنين كند، سوگند به حقّ آن كس كه مرا به نبوّت مبعوث كرد كه جبرئيل مرا خبر داد از اسرافيل و اسرافيل از پروردگار خود، كه هنوز اين شخص سر از سجده برنداشته است كه خداوند او را بيامرزد و ماه رمضان را از او قبول فرمايد، و از گناهانش بگذرد...(24)
اين نماز و اعمال براى شب عيد فطر هم نقل شده است. در آن روايت آمده است: تسبيحات اربعه را در ركوع و سجود، به جاى ذكر ركوع و سجود بخواند و به جاى إغفر لنا... بگويد: إغْفِرْ لى ذُنُوبِى، وَ تَقَبَّلْ صَوْمِى وَ صَلاتِى وَ قِيامِى.(25)
دعاى ختم قرآن در روز آخر ماه رمضان:
با توجّه به اين كه در روز آخر ماه رمضان، غالباً مردم قرآن را ختم مى كنند، مناسب است كه بعد از ختم قرآن دعاى چهل و دوم «صحيفه سجّاديه» را بخوانند.
همچنين مى توانند اين دعاى مختصر را كه از امير مؤمنان(عليه السلام) نقل شده است بخوانند:
اَللّـهُمَّ اشْرَحْ بِالْقُرْآنِ صَدْرى، وَاسْتَعْمِلْ بِالْقُرْآنِ بَدَنى، وَنَوِّرْ بِالْقُرْآنِ
خدايا سينه ام را بوسيله قرآن بگشا و به كار انداز به دستورات قرآن بدنم را و روشن گردان بوسيله قرآن
بَصَرى، وَ اَطْلِقْ بِالْقُرْآنِ لِسانى، وَاَعِنّى عَلَيْهِ ما اَبْقَيْتَنى، فَاِنَّهُ لا حَوْلَ
ديده ام را و باز كن به قرآن زبانم را و كمكم ده به (عمل) بدان تا زنده ام دارى زيرا هيچ
وَلا قُوَّةَ اِلاَّ بِكَ.(26)
جنبش و نيرويى نيست جز به تو.
همچنين دعاى ديگرى كه آن حضرت از رسول خدا(صلى الله عليه وآله) نقل كرده است بخواند:
اَللّهُمَّ اِنِّى اَسْئَلُكَ اِخْباتَ الْمُخْبِتينَ، وَاِخْلاصَ الْمُوقِنينَ، وَمُرافَقَةَ
خدايا از تو خواهم اطمينان و خشوع خاشعان درگاهت را و اخلاص اهل يقين و رفاقت
الاَْبْرارِ، وَاسْتِحْقاقَ حَقائِقِ الاْيمانِ، وَالْغَنيمَةَ مِنْ كُلِّ بِرٍّ، وَالسَّلامَةَ مِنْ
با نيكان و استحقاق پيدا كردن براى درك حقايق ايمان و نصيبى از هر خير و سلامتى از
كُلِّ اِثْم، وَوُجُوبَ رَحْمَتِـكَ وَعـَزآئِمَ مَغْفِرَتِكَ، وَالْفَوْزَ بِـالْجَـنَّةِ،
هر گناه و لازم شدن مهر و رحمتت و موجبات آمرزشت و رسيدن به بهشت
وَالنَّجاةَ مِـنَ النّـارِ.(27)
و رهايى از دوزخ.
براى شروع در تلاوت قرآن و پايان آن دعايى از امام صادق(عليه السلام) نقل شده است كه پيش از اين گذشت. (صفحه 773)
1. كافى، جلد 4، صفحه 160، حديث 1.
2. مفاتيح الجنان، اعمال شب هاى دهه آخر ماه رمضان.
3. اقبال، صفحه 199.
4. كلمه «النّار» در دعاى اين شب و دعاى شب هاى ديگر در مصباح آمده است.
5. كافى، جلد 4، صفحه 161 و مصباح المتهجّد، صفحه 629.
6. كافى، جلد 4، صفحه 162 و مصباح المتهجّد، صفحه 631.
7. كافى، جلد 4، صفحه 162 و مصباح المتهجّد، صفحه 631.
8. كافى، جلد 4، صفحه 162 و مصباح المتهجّد، صفحه 631.
9. كافى، جلد 4، صفحه 163 و مصباح المتهجّد، صفحه 632.
10. كافى، جلد 4، صفحه 163 و مصباح المتهجّد، صفحه 633.
11. كافى، جلد 4، صفحه 163 و مصباح المتهجّد، صفحه 633.
12. كافى، جلد 4، صفحه 164 و مصباح المتهجّد، صفحه 634.
13. اقبال، صفحه 226.
14. همان مدرك، صفحه 228 و بحارالانوار، جلد 95، صفحه 63 .
15. بحارالانوار، جلد 95، صفحه 63.
16. اقبال، صفحه 237.
17. همان مدرك.
18. همان مدرك، صفحه 242.
19. همان مدرك.
20. كافى، جلد 4، صفحه 164، حديث 5.
21. فقيه، جلد 2، صفحه 162.
22. اقبال، صفحه 256 و بحارالانوار، جلد 95، صفحه 181.
23. اقبال، صفحه 243 و بحارالانوار، جلد 95، صفحه 172.
24. اقبال، صفحه 241 و بحارالانوار، جلد 95، صفحه 73.
25. اقبال، صفحه 272 و بحارالانوار، جلد 88، صفحه 130.
26. مصباح المتهجّد، صفحه 323 و بحارالانوار، جلد 89، صفحه 209.
27. مكارم الاخلاق، صفحه 342 و بحارالانوار، جلد 89، صفحه 206.
تمامي حقوق اين سايت و محتواي آن متعلق به سازمان صدا و سيماي جمهوري اسلامي ايران مي باشد
و هرگونه استفاده از آن تنها با ذکر ماخذ آزاد است
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
radio, radio iran, radioiran, seda, Islamic of republic of iran radio,radio farsi,radiofarsi,iranradio,iran radio
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي
راديو, راديو ايران, صداي ايران, صداي جمهوري اسلامي ايران,راديو اسلامي